Banner SVHTTDL

Liên kết website

 

Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh thực hành cần, kiệm, liêm, chính

(29/05/2012) Đạo đức Hồ Chí Minh rất cụ thể, toàn diện và cao cả. Một trong những chuẩn mực đạo đức rất cơ bản mà Người thường giáo dục đội ngũ cán bộ, đảng viên là: “Cần, Kiệm, Liêm, Chính, Chí công vô tư”.

 

Năm 1949, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã viết bốn bài báo với bút danh Lê Quyết Thắng, đăng trên báo Cứu quốc: Thế nào là Cần, 30 - 5 - 1949; Thế nào là Kiệm, 31 - 5 -1949; Thế nào là Liêm, 1 - 6 - 1949; Thế nào là Chính, 2 - 6 - 1949. Mở đầu bài báo đầu tiên, Người viết:

                    “Trời có bốn mùa: Xuân, Hạ, Thu, Đông.

                      Đất có bốn phương: Đông, Tây, Nam, Bắc.

                      Người có bốn đức: Cần, Kiệm, Liêm, Chính.

                      Thiếu một mùa, thì không thành trời.

                      Thiếu một phương, thì không thành đất.

                      Thiếu một đức, thì không thành người.”

                Vậy thế nào là Cần, Kiệm, Liêm, Chính? Người giải thích:

                Cần: Tức là siêng năng, chăm chỉ, cố gắng dẻo dai... Cần thì việc gì, dù khó khăn mấy, cũng làm được... CầnChuyên phải đi đôi với nhau. Chuyên nghĩa là dẻo dai, bền bỉ. Nếu không chuyên, nếu một ngày cần mà mười ngày không cần, thì cũng vô ích...”(1). Người còn dạy: “Lười biếng là kẻ địch của chữ Cần. Vì vậy, lười biếng cũng là kẻ địch của dân tộc”(2).

                Năm 1963, trong một bài nói chuyện với nhân dân và cán bộ tỉnh Vĩnh Phúc, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã nhấn mạnh chữ Cần có hai nghĩa: Một là làm việc phải cần cù, siêng năng, chớ lười biếng, chớ ăn thật, làm dối. ý nghĩa khác là phải tìm mọi cách để ít người mà làm được nhiều việc(3).

                Cần phải đi đôi với Kiệm. Chủ tịch Hồ Chí Minh nói: “Là tiết kiệm, không xa xỉ, không hoang phí, không bừa bãi... Cần mà không Kiệm, thì làm chừng nào, xào chừng ấy...”, “Kiệm mà không Cần, thì không tăng thêm, không phát triển được”(4). Nhưng Người cũng dạy rằng “Tiết kiệm không phải là bủn xỉn. Khi không nên tiêu xài thì một đồng xu cũng không nên tiêu. Khi có việc đáng làm, việc ích lợi cho đồng bào, cho Tổ quốc, thì dù bao nhiêu công, tốn bao nhiêu của, cũng vui lòng. Như thế mới đúng là Kiệm”... “Muốn tiết kiệm có kết quả tốt thì phải khéo tổ chức... Không biết tổ chức thì không biết tiết kiệm”(5).

                Liêm phải đi đôi với Kiệm. Có Kiệm mới Liêm được. Chủ tịch Hồ Chí Minh nói: “ Liêm là trong sạch, không tham lam... Tham tiền của, tham địa vị, tham danh tiếng, tham ăn ngon, sống yên đều là bất Liêm. Người cán bộ cậy quyền thế mà đục khoét dân, ăn của đút, hoặc trộm của công làm của tư... Người cờ bạc chỉ mong xoay của người làm của mình đều là tham lam, đều là bất Liêm. Dìm người giỏi, để giữ địa vị và danh tiếng của mình là đạo vị (đạo là trộm). Gặp việc phải mà sự khó nhọc nguy hiểm, không dám làm, là tham vật uý lạo. Gặp giặc mà rút ra, không dám đánh là tham sinh uý tử. Đều làm trái chữ Liêm(6).

                Người căn dặn: “Trước nhất là cán bộ các cơ quan, các đoàn thể, cấp cao thì quyền to, cấp thấp thì quyền nhỏ. Dù to hay nhỏ có quyền mà thiếu lương tâm là có dịp đục khoét, có dịp ăn của đút, có dịp “dĩ công vi tư”... Mỗi người phải nhận rằng tham lam là một điều rất xấu hổ, kẻ tham lam là có tội với nước, với dân...”. Và Người còn khẳng định: “Một dân tộc biết Cần, Kiệm, Liêm, Chính, là một dân tộc giàu về vật chất, mạnh về tinh thần, là một dân tộc văn minh, tiến bộ: (7) Cần, Kiệm, Liêm là gốc rễ của Chính...”. Chủ tịch Hồ Chí Minh còn giải thích: “Chính nghĩa là không tà, nghĩa là thẳng thắn, đứng đắn. Điều gì không đúng đắn, thẳng thắn, tức là tà... Siêng năng (Cần), tần tiện (Kiệm), trong sạch (Liêm), ChínhThiện. Lười biếng, xa xỉ, tham lam là tà, là ác”.

... Cụ Khổng Tử nói: “Mình có đứng đắn, mới tề được gia, trị được quốc, bình được thiên hạ”.

Tự mình phải Chính trước, mới giúp được người khác Chính. Mình không Chính, mà muốn người khác Chính là vô lý”(8). “Việc thiện thì dù nhỏ mấy cũng làm. Việc ác dù nhỏ mấy cũng tránh. Việc gì dù lợi cho mình, phải xét nó có lợi cho nước không? Nếu không có lợi, mà có hại cho nước thì quyết không làm”(9). Trước lúc “đi xa”, trong Di chúc của mình, Bác Hồ kính yêu của chúng ta đã ân cần căn dặn: “Đảng ta là một Đảng cầm quyền. Mỗi đảng viên và cán bộ phải thật sự thấm nhuần đạo đức cách mạng, thật sự Cần, Kiệm, Liêm, Chính, Chí công vô tư. Phải giữ gìn Đảng ta thật trong sạch, phải xứng đáng là người lãnh đạo, là người đầy tớ thật trung thành của nhân dân”(10).

Thực hiện lời dạy của Chủ tịch Hồ Chí Minh về đạo đức cách mạng, về Cần, Kiệm, Liêm, Chính, và nhất là tấm guơng đạo đức trong sáng của Người, mỗi cán bộ và đảng viên ra sức tự rèn luyện để nâng cao đạo đức cách mạng, kế tục và phát triển sự nghiệp cách mạng mà Người và những chiến sĩ cộng sản lớp trước đã dẫn dắt đi từ thắng lợi này đến thắng lợi khác, và qua đó góp phần đưa Cuộc vận động: “ Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh” lan tỏa sâu rộng trong toàn Đảng, toàn dân, toàn quân.

 

(1)      Hồ Chí Minh - Toàn tập - T5- tr 631- 632 - 633.

(2)      Sđd - T5 - tr 634.

(3)      Báo Nhân dân số 16021 ra ngày 18 - 5 - 1999.

(4)      Hồ Chí Minh - Toàn tập - T5 - tr 636.

(5)      Sđd - T5 - tr 637 - 638.

(6)      Sđd - T5 - tr 640 - 641.

(7)      Sđd - T5 - tr 641 - 642.

(8)      Sđd - T5 - tr 643 - 644.

(9)      Sđd - T5 - tr 645.

     (10) Sđd - T12 - tr 498.

Nguyễn Xuyến
Tập san VHTTDL Hà Nam
VBQPPL
TTHC
Lịch Tiếp Dân
Dịch Vụ Công
Danh bạ thư điện tử
Footer SVHTTDL
Skip to main content